Selecteer een pagina
Siezels op de Roemeense steppe!

Siezels op de Roemeense steppe!

Een tijdje geleden trokken Gina en ik naar Roemenië. Eén van de doelen was het zoeken naar de siezel. Siezels (Spermophilus citellus) zijn kleine grondeekhoorntjes. Ze leven dus niet in de bomen, zoals onze veel bekendere Europese rode eekhoorn, maar in kleine zelfgegraven holletjes onder de grond. Gelijkaardige eekhoorns zijn de Amerikaanse prairiehondjes die wel meer mensen kennen. In Oost-Europa leeft dus de Europese variant, de siezel.

Op voorhand hadden we al wat informatie opgezocht, en in de steppen van Grecci zouden er een aantal grote kolonies te vinden moeten zijn. En inderdaad, lang moesten we niet zoeken. Aan de voet van het Maci-gebergte in het zuidoosten van Roemenië ligt een uitgestrekt steppegebied. Al snel na het uit de auto stappen konden we hier en daar de typische hoge fluittoon horen: de alarmroep van de siezel!

Siezels mogen dan wel in grote kolonies leven, elk dier heeft toch eigen zijn eigen kleine holletje. Dreigt er echter gevaar, dan laten ze die hoge fluittoon horen om hun soortgenoten te waarschuwen voor het naderende gevaar. Er zijn talloze roofdieren die de siezel als een ideale snack zien! Jakhalzen komen hier bijvoorbeeld voor, maar ook heel wat roofvogels, marters, katten en honden lusten wel een grondeekhoorn!

Eerst hielden Gina en ik van op een afstand in het oog in welke holen de siezels kropen. Dan was het wachten geblazen tot het kleine knaagdiertje terug bovengronds kwam om op zoek te gaan naar voedsel. Dit kunnen kruiden of zaden zijn, maar ook insecten, zoals sprinkhanen, staan op het menu. Net omdat siezels vaak ten prooi vallen aan roofdieren, zijn ze altijd erg op hun hoede. Om de paar seconden gaan ze op hun achterpoten staan om snel de omgeving af te speuren, alvorens verder te eten.

Ondanks hun schuwheid konden we toch enkele mooie beelden maken,  maar omdat we niet zoveel tijd hadden, én toch een close-up wilden hebben, probeerden we een andere tactiek. We installeerden een TomTom Bandit (een kleine action-camera) vlak voor de ingang van een hol, in de hoop dat een siezel zich zou laten zien. Die liet zich uiteindelijk zien, al was het net aan de verkeerde kant van de camera! Gelukkig was het diertje erg nieuwsgierig, en langzaam maar zeker naderde hij de camera, tot hij uiteindelijk recht voor de lens zat!

Tegen het einde van de zomer zullen de siezels beginnen met het aanleggen van een grote voedselvoorraad. Ze steken hun wangzakken propvol voedsel, om ze vervolgens te ledigen in hun ondergrondse voorraadkamer. Tegen oktober hebben ze voldoende voedsel verzameld en door het vele eten een dikke speklaag aangelegd zodat ze klaar zijn om in winterslaap te gaan tot maart. Direct na het ontwaken volgt de paartijd, en een maand later worden de jongen geboren.

Uiteindelijk moesten we weer vertrekken om de volgende verhaaltjes te gaan filmen. Maar daarover later meer…

Beren in Roemenië!

Bruine beerRoemenië is één van mijn favoriete Europese landen. Vorige week moest ik er zijn voor een vergadering, en kon ik gelukkig ook een namiddag en avond beren zoeken!

Met het Natuurhulpcentrum zijn we lid van EARS, de “European Alliance of Rescue Centers and Sanctuaries”. Dit is een Europees samenwerkingsverband tussen enkele opvangcentra, en de jaarlijkse vergadering gaat altijd door in een ander opvangcentrum. Dit jaar was het de beurt aan het geweldige Libearty Bear Sanctuary in Zarnesti, Roemenië om gastheer te zijn. Dit is een opvangcentrum voor een 70-tal verwaarloosde circusberen, dansende beren,…
Het centrum ligt in de Roemeense Karpaten, een fantastisch bergebied waar nog wolven, lynxen en beren leven. Gelukkig had ik een namiddag en avond vrij, dus wilde ik een kans wagen om beren te spotten. Ik trok de bergen in en al snel vond ik een enorme berenafdruk in een modderplasje vol met larven van geelbuikvuurbadden. Deze soort is in België erg zeldzaam, maar komt hier in Roemenië nog redelijk veel voor. De bovenkant van deze kikkersoort (ook al noemen ze padden…) is heel onopvallend van kleur, maar de onderkant is geelzwart gevlekt.



Geel en zwart zijn waarschuwingskleuren in de natuur, en net zoals zoveel andere dieren met deze kleuren zijn ze giftig. Worden ze toch bedreigd, dan vertonen ze de “Unken-reflex” waarbij ze hun voor- en achterpoten omhoog plooien, zodat de waarschuwingskleuren zichtbaar worden en de predator weet dat hij moet oppassen…
Geelbuikvuurpadden zijn typisch voor tijdelijke plasjes, zoals bandensporen en heel kleine poelen. Voordeel is dat hier weinig roofdieren, zoals andere salamanders of roofvissen voorkomen. Nadeel is dat tijdelijke poelen snel opdrogen. Daarom kunnen de vrouwtjes meerdere keren in een seizoen eieren afleggen.
De Karpaten heeft ook heel wat indrukwekkende kloven. Wat mij de vorige keer wél was gelukt, maar nu helaas niet, is het zien van een rotskruiper, een klein vogeltje dat een vlinderachtige indruk geeft als hij langs de kliffen heen en weer vliegt tijdens zijn zoektocht naar insecten. Een gems kon ik wel even filmen.


Een ander teken van de aanwezigheid van beren waren de uitwerpselen. Ik vond er verschillende, en meestal werden de mesthopen vakkundig uit elkaar getrokken door mestkevers, die zich niet alleen zelf voeden met de uitwerpselen, maar ze slepen beetjes mest naar de nestkamers onder de grond, zodat de uitkomende larven direct kunnen beginnen met eten…
Omdat ik maar één avond had, besloot ik een avondje door te brengen in een berenkijkhut. Ik weet het, het is véél minder spannend dan echt actief op zoek te gaan naar beren, maar het zijn en blijven echte wilde beren, en als je weinig tijd hebt vormt dit een goed alternatief. Voor de hut staan tonnen waarin er wat maïs gegooid wordt, zodat de beren wat langer voor de hut blijven hangen. Ik vermoed dat de beren, als ze tegen de avond wakker worden, hun vast toer maken langs de kijkhutten in de hoop een gratis hapje te vinden. Belangrijk is wel dat de dieren hier niet afhankelijk van worden!


Kijkhut of niet, het was wel de moeite. Een groep everzwijnen leek even verschrikt weg te lopen van een naderende beer, maar het grootste zwijn kwam via het dichte struikgewas terug, en joeg zonder problemen de beer weg! Toen de zwijnen weg waren, kwam de beer terug, en iets later kwam ook een tweede beer tevoorschijn die het soms aan de stok kreeg met de eerste. In totaal kon ik zes beren zien die langs de hut kwamen! Beelden zijn te zien in het filmpje!